Formulier wordt verzonden Klik hier om te annuleren
Contact Menu
Facebook Twitter Vrienden van BurenStad.nl Whatsappgroep Signaleringsgroep Buren Contact

Vloedsteen, Herenstraat 8

Point-Of-Interest - POI24

De sinds de 14e eeuw aangelegde dijken kunnen in de eeuwen daarna niet altijd een overstroming voorkomen.

Watersnood in Gelderland

Nadat in november 1783 de winter is ingetreden vriest het tot midden februari 1784. De rivier de Waal  was veranderd in één grote ijsvlakte. Met name in de omgeving van Nijmegen was de rivier gedurende december en januari volledig bevroren. Halverwege februari vond er echter in Midden-Europa een scherpe temperatuursstijging plaats. Dit resulteerde in hevige regenbuien en een grote hoeveelheid smeltwater uit de Duitse bergen, waardoor het peil van de Waal snel steeg. Op 27 februari 1784 brak ook het ijs in Nijmegen los. Iets verder stroomafwaarts, bij de dorpen Druten en Dreumel, zat de rivier echter nog muurvast. Achter deze ijsdam begonnen de brokken ijs en het smeltwater zich daarom in rap tempo op te hopen. In een poging om een ramp te voorkomen probeerde de lokale bevolking nog snel de dijken te verhogen. Zij maakten hierbij gebruik van allerlei materialen, waaronder mest dat aangeleverd werd door de boeren.

Het mocht allemaal echter niet baten. Op 1 maart bezwijken de dijken en er ontstaat een enorme overstroming. De hele Tielerwaard, Neder- en Over Betuwe en een deel van het Land van Maas en Waal staan onder water, 70 plaatsen met meer dan 50.000 inwoners worden door de watervloed getroffen.    

Ook het graafschap met de dorpen en de stad Buren ontkomen er niet aan. De magistraat besluit de noodklok te luiden en uit voorzorg de riolen af te sluiten. Burgemeester Jan van Erichem stelt een aan hem behorende grafsteen ter beschikking om op de houten brug te leggen om wegspoelen te voorkomen. Anderen stellen hun schuiten beschikbaar om de bewoners en vee van de dorpen naar hoger gelegen plaatsen, veelal de kerk en vloedschuren, te brengen en hen van voedsel, brandstof en drinkwater te voorzien.

Het lichaam van Neeltje Stam kan door het hoge water niet begraven worden en wordt voorlopig in de Burense kerk bewaard. Caatje van Gent uit Tricht was alles kwijt en vroeg steun, waarop de magistraatsleden besluiten 'haar uyt een ieders zak iets te geeven'.

De vrijwel onleesbare vloedsteen aan de gevel van dit huis herinnert aan deze ramp.

De extreme winter van 1783–1784 op het noordelijk halfrond wordt in Europa beschouwd als een van de zwaarste ooit, maar was ook hevig in Noord-Amerika en Azië. De winter werd in februari en maart 1784 in Midden en West-Europa gevolgd door enorme overstromingen als gevolg van hevige regens en smeltende sneeuw.

Algemeen wordt hevig vulkanisme in de zomer en herfst van 1783 als de belangrijkste oorzaak van deze strenge winter gezien. Door de acht maanden durende uitbarsting van de Laki (130 kraters) op IJsland en in september 1783 de explosie van de Asama op Honshu (Japan) kwamen grote hoeveelheden zwavel en as in de atmosfeer terecht. 

BurenStad.nl - Een initiatief van VIP marketing en Muggenberg

Direct naar: Vrienden van BurenStad | Privacy